Аӡәӡәарҭа ацқьаратә станциа аҳауа аҟьашьра ақәыӡбаратә наплак аҳасабала, зегь реиҳа ихадоу усны иҟоуп ацрыцқьарҭа астандартқәа ирықәшәо аҟаҵара. Аха еиҳа-еиҳа аӡы ақәгара астандартқәа рӷәӷәахара, насгьы атәыла ахьчара аинспекторцәа рыӷәӷәара абзоурала, уи аӡрыцқьарҭа аусуратә қәыӷәӷәара ду аанарԥшит. Аӡы аҭыҵра еиҳа-еиҳа иуадаҩхоит.
Автор игәаанагарала, аӡы ақәгара астандарт анагӡара ауадаҩрақәа рызцәырҵра ииашаҵәҟьаны изыхҟьо, зегьы еицырзеиԥшу ала, стәылаҿы аӡрыцқьарҭақәа рҿы х-цәаҳәак ахьыҟоу ауп.
Актәи – лаҟәу анышәаԥшьтә активра (МЛВСС/МЛСС) еиԥш, анышәаԥшьтә концентрациа ҳарак; аҩбатәи – афосфор аныхразы ахимиатә маҭәашьарқәа рхы иадырхәо аҟара, еиҳаны анышәаԥшь ҭыҵуеит ҳәа ацәгьаратә гьежь; ахԥатәи – аамҭа рацәа зҭаху аӡрыцқьарҭа Аусура мыцхәы, аиқәыршәагақәа рыԥсахра залшом, ашықәс иалагӡаны ачымазарақәа рыла аус ауеит, уи аӡрыцқьарҭа амчхара аиҵахара иацу ацәгьаратә гьежь ахь инагоит.
#1
Аӡәӡәаратә активра лаҟәи аӡәӡәаратә концентрациа ҳараки рзы иҽеим агьежь
Апрофессор Ванг Хончен 467-тәи аӡрыцқьарҭақәа рҿы аҭҵаарақәа мҩаԥигеит. Ҳрыхәаԥшып аӡәӡәагатә станциақәа 467 рҟынтәи аӡрыцқьарҭақәа рҟынтәи 61% рҿы МЛВСС/МЛСС 0,5 еиҵоуп, аӡрыцқьарҭақәа рҟынтәи 30% рҟынӡа МЛВСС/МЛСС 0,4 еиҵоуп.
Аӡрыцқьарҭақәа рыхԥа рыхәҭак рҿы анышәаԥшь аконцентрациа 4000 мг/л еиҳауп, ацрыцқьарҭақәа рыхԥа рыхәҭак рҿы анышәаԥшь аконцентрациа 6000 мг/л еиҳауп, ацрыцқьарҭақәа 20 рҿы анышәаԥшь аконцентрациа 10000 мг/л еиҳауп.
Иарбан хҭысқәоу хыхь зыӡбахә ҳәоу аҭагылазаашьақәа ирызцәырҵуа (ашьацмала аусура лаҟә, ашьацмала аконцентрациа ҳарак)? Аиаша анализ азызуа атехникатә статиақәа рацәаны иаҳбахьеит, аха имарианы иуҳәозар, уи иахылҿиаауа акы ауп, уи аӡы аҭыҵра стандарт иацҵоуп.
Уи ҩ-ганк рыла еилҳаркаар ҳалшоит. Ганкахьала, анышәаԥшь аконцентрациа анҳарак ашьҭахь, анышәаԥшь ақәҭәара ҟамларц азы, аҳауа аҭара еизырҳатәуп. Аҳауа аҭара аизырҳара амчхара ахархәара мацара акәымкәа, абиологиатә ҟәшагьы еизнарҳауеит. Иҭәу ахәышәтәыга аизырҳара аденитрификациазы иаҭаху акарбон ахыҵхырҭа ацәнахуеит, уи абиологиатә система аденитрификациеи афосфор аныхреи ирныруеит, уи иахҟьаны мыцхәы N, P ҟалоит.
Аха, даҽа ганкахьалагьы, аӡәӡәаратә концентрациа ҳарак анышәаԥшь-ӡы реимадара шьҭнахуеит, насгьы аӡәӡәара ирласны иӡуеит аҩбатәи аӡәӡәаратә ҭра ацрыҵра ацны, уи иаԥхьагылоу аӡәӡәаратә блок ааннакылоит, мамзаргьы аӡәӡәаратә COD, SS стандарт иахыҵуеит.
Иҟалаз ахҭысқәа ртәы ҳаналацәажәа ашьҭахь, ҳалацәажәап ацрыӡтә станциақәа реиҳарак рҿы аӡәӡәаратә усура лаҟәи аӡәӡәаратә концентрациа ӷәӷәеи рыла апроблема зрымоу.
Ииашаҵәҟьаны, анышәаԥшь аконцентрациа ахьырацәоу мзызс иамоу анышәаԥшь аусура ахьмаҷу ауп. Аӡәӡәаратә активра ахьмаҷу азы, аӡәӡәаратә еффект аиӷьтәра азы, аӡәӡәаратә концентрациа еизырҳатәуп. Аӡәӡәаратә усура амаҷра зыхҟьо, аӡы ахьыҟоу анышәаԥшь рацәаны иахьыҟоу ауп, уи абиологиатә цқьарҭахь инеиуеит, насгьы ԥыҭ-ԥыҭла еизоит, уи амикроорганизмқәа русура ианыруеит.
Иаауа аӡаҿы ашьацмали аԥслымӡи рацәоуп. Актәи, агриль аԥырҟәҟәааратә еффект даара иԥсыҽуп, аҩбатәи, стәылаҿы аӡрыцқьарҭақәа 90% инареиҳаны раԥхьатәи аӡәӡәаратә ҭрақәа рыргылам.
Џьоукы иазҵаар рылшоит, избан раԥхьатәи аҵәаӷәа ҭра зыҟаҵатәым? Ари амҩангагатә ҳәаа иазкуп. Сара стәылаҿы ииашамкәа аимадара, еилаԥсоу аимадара, аимадара абжьаӡра реиԥш иҟоу апроблемақәа ыҟоуп. Уи иахҟьаны, аӡрыцқьарҭақәа рҿы анырра змоу аӡы ахаҭабзиара х-ҟазшьак амоуп: анорганикатә ҟазшьа змоу аконцентрациа ҳарак (ИСС), COD лаҟә, C/N рацио лаҟә.
Аӡы иаҵанакуа аорганикатәым ацәеижьқәа рылаҵәара рацәоуп, даҽакала иуҳәозар, аԥслымӡ аҟазаара еиҳа ирацәоуп. Раԥхьаӡа, раԥхьатәи аҵәаӷәаратә ҭра анорганику амаҭәашьарқәа рырмаҷра алшон, аха анырра злоу аӡы COD ахьмаҷу азы, ацрыӡтә станциақәа реиҳарак ус баша аҵәаӷәаратә ҭра дыргылом.
Аҵыхәтәантәи анализ аҿы, анышәаԥшь аусура лаҟә “аҵиаа хьанҭақәеи аҟәардә ласқәеи” рҭынха ауп.
Ҳара иаҳҳәеит, аӡәӡәаратә концентрациа дуи аусура маҷреи ацрыҵтә ӡқәа рҿы N, P мыцхәы рыҟалара иахылҿиаауеит ҳәа. Уажәазы, аӡрыцқьарҭақәа реиҳарак рҭак аҟаҵаратә уснагӡатәқәа акарбон ахыҵхырҭақәеи анорганикатә флокулянтқәеи рыцҵара ауп. Аха, адәныҟатәи акарбон ахыҵхырҭақәа рацәаны рыцҵара амчхара ахархәара еиҳагьы иацҵоит, убри аамҭазы афлокулянт рацәаны ацҵара ахимиатә лаҳәа рацәаны иҭнаҵоит, уи иахҟьаны лаҳәа аконцентрациа еизҳауеит, лаҳәа активра еиҳагьы еиҵахоит, убри ала иҽеим агьежь шьақәгылоит.
#2
Ацәгьаратә гьежь, еиҳаны афосфор аныхразы ахимиатә маҭәашьарқәа рхы иадырхәозар, еиҳаны анышәаԥшь ҭыҵуеит.
Афосфор аныхразы ахимиатә маҭәашьарқәа рхархәара абзоурала анышәаԥшь аҟаҵара 20% инаркны 30% рҟынӡа, мамзаргьы еиҳаны еизҳаит.
Аӡәӡәарҭақәа рзы анышәаԥшь апроблема акыр шықәса ҵуеит, еиҳаракгьы анышәаԥшь азы аҭыҵырҭа ахьыҟам, мамзаргьы аҭыҵырҭа ахьҭышәынтәалам азы. .
Уи иахҟьаны анышәаԥшь ақәра аиҵыхра ҟалоит, уи иахҟьаны анышәаԥшь ажәра афеномен ҟалоит, насгьы еиҳа ишәарҭоу анормалитетқәа, иаҳҳәап, анышәаԥшь аизҳара.
Инарҭбаау анышәаԥшь афлокуляциа ԥсыҽуп. Аҩбатәи аӡәӡәаратә ҭра аҟынтәи аӡы аныӡуа, иԥхьагылоу аӡәӡәаратә блок аанкылоуп, аӡәӡәаратә еффект еиҵахоит, насгьы ашьҭахьтәи аӡәӡәаратә ӡы амҽхак еизҳауеит.
Аӡәӡәаратә ӡы аизырҳара ҩ-хҭыск аанарԥшуеит, акы – иаԥхьанеиуаз абиохимиатә ҟәша аӡәӡәаратә еффект армаҷра.
Ашьҭахьтәи аӡәӡәаратә ӡы рацәаны аҳауацқьаратә ҭрахь ирхынҳәуеит, уи аконструкциа агидравликатә аанкылара аамҭа армаҷуеит, насгьы аҩбатәи аӡәӡәара аӡәӡәаратә еффект армаҷуеит;
Аҩбатәи – аҵаулара аусдуларатә блок аус адулара аеффект еиҳагьы армаҷра.
Избан акәзар, ашьҭахьтәи аӡәӡәаратә ӡы рацәаны иԥхьагылоу аӡәӡәаратә фильтрациатә системахь ирхынҳәтәуп, афильтрациа амҽхак еизҳауеит, насгьы ииашаҵәҟьаны афильтрациатә лшара лаҟәхоит.
Иааизакны аӡәӡәара аеффект ԥсыҽхоит, уи иахҟьаны ацрыҵраҿы иҟоу афосфори аХОДи астандарт иацҵаны иҟалар алшоит. Астандарт ахысра ҟамларц азы, ацрыцқьарҭа афосфор аныхразы амаҭәашьарқәа рхархәара еизнарҳауеит, уи анышәаԥшь амҽхак еиҳагьы иацнаҵоит.
ацәгьаратә кружок ахь.
#3
Ацрыӡтә станциақәа аамҭа рацәала рҭагалареи ацрыцқьаратә лшара аиҵахареи ирыхҟьаны иҟоу ацәгьаратә гьежь
Ацрыӡқәа рыцқьара ауаа рыдагьы, аиқәыршәагақәагьы ирыдҳәалоуп.
Аӡрыцқьаратә техника акыр ҵуеит аӡы арыцқьараҿы аԥхьагылара аан еибашьуеижьҭеи. Уи иааиԥмырҟьаӡакәа иҟаҵамзар, рацәак хара имгакәа ауадаҩрақәа ҟалоит. Аха еиҳарак аҭагылазаашьақәа рҿы ацрыӡтә еиқәыршәагақәа рыҟаҵара залшом, избан акәзар еиқәыршәагак анааҭгылалак, аӡы аҭыҵра стандарт иацҵаны иҟалар алшоит. Есыҽнытәи аҟәарҭын асистема инақәыршәаны, уи зегьы ирылшом.
Апрофессор Ванг Хончен иҭиҵааз ақалақьтә ӡрыцқьарҭақәа 467 рҟынтәи, урҭ рыхԥа рыҩхәҭак рҟынӡа агидравликатә еидара 80% еиҳауп, ахԥа рыхәҭак 120% еиҳауп, 5-тәи аӡрыцқьарҭақәа 150% еиҳауп.
Агидравликатә еидара амҽхак 80% ианеиҳау, ацрыцқьарҭа дуқәа маҷк рыда, зеиԥш ацрыцқьарҭақәа аӡы рцәырыхьчар рылшом, ацрыцқьарҭақәа рстандарт инаӡоит ҳәа агәаанагара ҟаҵаны, насгьы аераторқәеи аҩбатәи аӡрыцқьарҭақәеи рзы еиқәырхагатә ӡы ыҟам. Ҵаҟатәи аиқәыршәагақәа зегь рыла еиҭашьақәыргылатәуп, мамзаргьы рыԥсахра ауеит аӡы анырцәыӡлак ашьҭахь.
Даҽакала иуҳәозар, аӡцарҭақәа рыхԥа рыхԥа рҟынӡа ацрыҵқәа астандарт иақәшәоит ҳәа агәра агара азы аиқәыршәагақәа рыҟаҵара рылшом.
Апрофессор Ванг Хончен иҟаиҵаз аҭҵаарақәа рыла, аераторқәа рыԥсы ҭоуп 4-6 шықәса, аха ацрыӡтә станциақәа рыԥшьбатәи ахәҭа 6 шықәса раҟара аераторқәа рҿы аҳауа аҭыҵратә усурақәа ҟарымҵацт. Иҭацәны еиҭашьақәыргылатәу анышәаԥшь ақәгага, еиҳарак, ашықәс иалагӡаны еиҭашьақәыргылаӡом.
Аиқәыршәагақәа акыр ҵуеит ачымазарақәа рыла аус руеижьҭеи, аӡы арыцқьаратә лшарагьы еиҳа-еиҳа ицәгьахоит. Аӡы аҭыҵырҭа ақәыӷәӷәара аанкыларазы, аиқәыршәаразы уи аанкылашьа ыҟам. Абас еиԥш иҟоу ацәгьаратә кружок аҿы еснагь иҟазаауеит аӡрыцқьарҭа, уи аилабгара иақәшәоит.
#4
Аҵыхәан ианҵатәуп
Акәша-мыкәшатә ҭагылазаашьа ахьчара стәыла ихадоу амилаҭтә политиканы ианышьақәгыла ашьҭахь, аӡы, агәаз, аџьабаа, адгьыл, егьырҭ аҟьашьрақәа рҿагылара аусхкқәа ирласны аҿиара аиуит, урҭ рыбжьара аӡрыцқьара аусхкы аԥхьагылара ааннакылоит ҳәа уҳәар алшоит. Иазымхо аҩаӡара, ацрыӡтә станциа аусура адилемма иҭагылеит, насгьы ацрыцқьаратә усхкы аҿы ҩ-гха дуқәаны иҟалеит ацрыӡтә ҭҳәаақәеи анышәаԥшьқәеи рызҵаара.
Уажәы, агхақәа рхарҭәаара аамҭа ааит.
Ашьҭаҵара аамҭа: Ԥшьа-23-2022


